रमा पन्थी/ लुम्बिनीखबर ।
हरेक वर्ष फेब्रुअरी ७ तारिखमा ‘रोज डे’ मनाइन्छ। यो भ्यालेन्टाइन सप्ताहको पहिलो दिन हो। आजको दिन प्रेम, मित्रता, र स्नेह व्यक्त गर्न विभिन्न रंगका गुलाब आदान–प्रदान गरिन्छ।
गुलाबको ऐतिहासिक महत्त्व
गुलाबलाई प्राचीन रोमन सभ्यतामा प्रेम र सौन्दर्यको प्रतीक मानिन्थ्यो। प्रेम अमर रहोस् भन्ने कामनासहित प्रेमकी देवी भेनसलाई गुलाब अर्पण गरिन्थ्यो।
रोज डेको सुरुवात
ठीक–ठीक कहिलेदेखि रोज डे मनाउन थालियो भन्ने विषयमा स्पष्ट प्रमाण नभए पनि यसको सुरुवात पश्चिमी संस्कृतिबाट भएको मानिन्छ। विशेषगरी युरोप र अमेरिकामा प्रेम व्यक्त गर्ने परम्परासँग यसको सम्बन्ध छ। पछिल्लो समय नेपालमा पनि यो दिन युवापुस्तामाझ लोकप्रिय बन्दै गएको छ।
विभिन्न रंगका गुलाबका अर्थ
गुलाबका रंगले फरक–फरक अर्थ बोकेका हुन्छन्:
- रातो गुलाब: प्रेम र रोमान्स
- पहेँलो गुलाब: मित्रता र खुसी
- सेतो गुलाब: शुद्धता र शान्ति
- गुलाबी गुलाब: प्रशंसा र कृतज्ञता
नेपालमा गुलाबको व्यापारको सम्भावना
नेपालमा गुलाबको व्यापार राम्रो सम्भावना बोकेको क्षेत्र हो। फूलको व्यापार बढ्दो शहरीकरण, विशेष अवसरहरूको महत्त्व, र व्यावसायिक खेतीको विस्तारसँगै फस्टाउँदै गएको छ। विशेषगरी रोज डे (फेब्रुअरी ७), भ्यालेन्टाइन डे (फेब्रुअरी १४), तिहार, विवाह, र अन्य उत्सवका समयमा गुलाबको माग अत्यधिक वृद्धि हुन्छ।
आयात र निर्यात
नेपालमा धेरै गुलाब भारतबाट आयात गरिन्छ। दिल्ली, कोलकाता, र पुणेबाट विशेषरूपमा गुलाब ल्याउने गरिन्छ। भविष्यमा व्यावसायिक उत्पादन बढ्दै जाँदा नेपालबाट अन्य देशहरूमा गुलाब निर्यात गर्ने सम्भावना पनि छ।
गुलाब खेती
चितवन, काभ्रेपलाञ्चोक, मकवानपुर, भक्तपुर, ललितपुर, र काठमाडौं उपत्यकामा व्यावसायिक गुलाब खेती भइरहेको छ। हरितगृह प्रविधिको प्रयोगले वर्षभरि गुलाब उत्पादन गर्न सकिन्छ।
बजार र व्यापार मोडेल
- स्थानीय बजार: विवाह तथा पार्टी आयोजक, फूल पसल, होटल, र डेकोरेशन सेवामा गुलाबको उच्च माग छ।
- अनलाइन व्यापार: धेरै अनलाइन स्टोरले गुलाबको अर्डर लिने सुविधा दिएका छन्।
- थोक व्यापार: गुलाबको बोट र बीउहरूको व्यापार पनि राम्रो सम्भावना बोकेको छ।
गुलाब व्यवसायको सम्भावना
नेपालमा गुलाबको व्यापारले विशेष अवसरहरूमा उच्च माग पूरा गर्दै राम्रो आम्दानीको अवसर प्रदान गर्न सक्छ। यदि उचित प्रविधि, राम्रो बजार व्यवस्थापन, र नवीन व्यावसायिक सोच अपनाइयो भने यो क्षेत्र थप फस्टाउन सक्छ।
