नेपालको दक्षिण ढोकाको रूपमा रहेको गौतम बुद्ध अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थल देशको गौरवशाली परियोजना हो, जुन विश्वको ध्यानाकर्षणको केन्द्र लुम्बिनीको प्रवेशद्वारको रूपमा चिनिन्छ । यो विमानस्थलले धार्मिक पर्यटन, व्यापार, र अन्तर्राष्ट्रिय कनेक्टिभिटीको अभूतपूर्व सम्भावना बोकेको छ। तर, पूर्ण रूपमा सञ्चालनमा आउन नसक्दा यसको महत्त्व खुम्चिन पुगेको छ ।
सुरुमा विमानस्थलले अन्तर्राष्ट्रिय उडानलाई लक्षित गर्दै ठूला सपना देखायो । तर, आधारभूत संरचना, जनशक्ति व्यवस्थापन, र अन्तर्राष्ट्रिय एयरलाइन्सको आकर्षण गर्न नसक्दा यो परियोजना ठप्पजस्तै छ । जहाज पार्किङका समस्या, एयर ट्राफिक कन्ट्रोलको सीमितता, र सुरक्षा मापदण्डमा कमीकमजोरी जस्ता विषय विमानस्थलको प्रभावकारिता घटाउने प्रमुख कारक बनेका छन् ।
यस क्षेत्रको पर्यटन विकासमा ठूलो योगदान दिने यो विमानस्थललाई पूर्ण क्षमतामा सञ्चालन गर्न सरकार, सम्बद्ध निकाय, र निजी क्षेत्रको सहकार्य अपरिहार्य छ । अन्तर्राष्ट्रिय उडानका लागि चाहिने सबै सुविधाहरू तत्काल सुधार गर्नुका साथै ठूला एयरलाइन्सलाई आकर्षित गर्न प्रोत्साहन योजना ल्याउनुपर्छ। यससँगै, पर्यटकलाई सहज सेवा प्रदान गर्ने उद्देश्यले स्थानीय यातायात, होटल व्यवस्थापन, र प्रचारप्रसारमा विशेष ध्यान दिन आवश्यक छ ।
गौतम बुद्ध अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलको सफल सञ्चालनले केवल लुम्बिनी मात्र होइन, सिंगो नेपालको आर्थिक समृद्धिमा ठूलो योगदान पुर्याउनेछ । यो विमानस्थल केवल पूर्वाधारको परियोजना नभई नेपालको भविष्यको समृद्धिको आधारस्तम्भ हो। यसले लुम्बिनीलाई बौद्ध धर्मावलम्बीहरूको वैश्विक तीर्थस्थलका रूपमा थप प्रख्यात बनाउनेछ । यसका साथै, दक्षिण एसिया र एसिया–प्रशान्त क्षेत्रका देशहरूसँग नेपालको व्यापार र पर्यटनको नयाँ ढोका खोल्नेछ ।
यो विमानस्थल सञ्चालनसँगै नेपालको पर्यटन, व्यापार, र अन्तर्राष्ट्रिय सम्बन्धमा क्रान्तिकारी परिवर्तन ल्याउने अपेक्षा गरिएको थियो। विशेषतः, यो विमानस्थलले नेपाललाई दक्षिण एशियाली हवाई कनेक्टिभिटीको केन्द्र बनाउने महत्त्वाकांक्षालाई अगाडि बढाउन सक्ने सामर्थ्य राख्छ । तर, पूर्ण रूपमा सञ्चालन नहुनुले यो परियोजनाले प्रारम्भिक चरणमै समस्या भोगिरहेको छ ।
विमानस्थललाई पूर्ण क्षमतामा सञ्चालन गर्न आन्तरिक तथा बाह्य उडानहरू नियमित गर्न जरुरी छ । यसले नेपालका विभिन्न विमानस्थलसँग कनेक्टिभिटी विस्तार गर्नुका साथै भारत तथा सार्क देशहरूसँग हवाई रुटिङ सुनिश्चित गर्न मद्दत गर्नेछ ।अहिंसा र शान्तिको मार्ग लुम्बिनी तथा यहाँको पर्यटन विकास र आर्थिक समृद्धिका लागि यो विमानस्थलको पूर्ण सञ्चालन अनिवार्य छ । यो विमानस्थलले देशको उत्पादनलाई विश्वभर पु¥याउन र औद्योगिक विकासको ढोका खोल्न महत्वपूर्ण भूमिका खेल्न सक्छ ।गौतम बुद्ध अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थल देशको प्रतिष्ठा र सम्भावनाको प्रतीक हो । यसको प्रभावकारी सञ्चालनले नेपालको पर्यटन र व्यापारलाई नयाँ उचाइमा पु¥याउनेछ । त्यसैले, यो विमानस्थलको प्रगति सुनिश्चित गर्न सरकार, स्थानीय निकाय, र निजी क्षेत्र सबैले एकजुट भई ठोस कदम चाल्न ढिलाइ गर्नु हुँदैन ।
अब हाम्रो जिम्मेवारी यसको प्रभावकारी सञ्चालन सुनिश्चित गर्नु हो। यो कदमले नेपाललाई आर्थिक, सांस्कृतिक र अन्तर्राष्ट्रिय रूपमा अझ सबल बनाउनेछ । यस सञ्चालन संग नेपालमा संसारभरका मानिसहरु यहि बिमानस्थलको मार्गबाट आउने छन् । यहाँको कृषि पर्यटनका साथी धार्मिक र अन्य पर्यटनले देशको आर्थिकस्तर सुधारमा सहयोग पुराउने छ । ठुलो लगानी खर्च गरेको यो बिमानस्थल संचालनका लागि राज्य पक्षले विशेस ध्यान दिनु पर्दछ । राज्यले बेवास्ता गर्न खोजे स्थानीय जनसमुदाय तथा संघसंस्थाले आवाज बुलन्द गर्न जरुरी छ । यसको सञ्चालन तथा व्यवस्थापनलाई सहयोग र सदभावको अपेक्षा सवैको हुनु पर्दछ ।